Cips, atıştırmalık olarak sıklıkla tercih edilen ancak genellikle sağlıksız olarak bilinen bir yiyecektir. Ancak, cipsin bazı faydaları da olabilir. Özellikle de doğru şekilde tüketildiğinde ve porsiyon kontrolü yapıldığında. Bu yazıda, cipsin kalori değerlerini ve sağlık üzerindeki etkilerini inceleyerek, dengeli bir şekilde tüketildiğinde sağlığa olan olası katkılarını keşfedeceğiz.
Cips Faydaları Nelerdir?
56 gram mağazadan satın alınan pişmiş cips porsiyonu 266 kalori içerirken, küçük bir patates ve bir çay kaşığı zeytinyağından yapılan ev yapımı fırında pişmiş cipsler 174 kalori içerir.
- Her iki pişmiş cips türü de dokularınız için önemli bir yakıt kaynağı olan karbonhidrat içerir.
- Ayrıca, sindirim sağlığını destekleyen ve kardiyovasküler hastalıklarla savaşan, mağazadan satın alınan ve ev yapımı cipsler için sırasıyla 2,7 ve 2,2 gram lif içerirler.
- Fırında pişmiş cipsler az miktarda protein içerir. Mağazadan satın alınan çeşidin bir porsiyonu 3 gram protein içerirken, ev yapımı fırında pişmiş cipsler porsiyon başına 4 gram sağlar.
- Cips yüksek karbonhidrat ile insanın enerji seviyelerini yükseltir.
Cips Zararları Nelerdir?
- Çok fazla cips kan basıncınızı yükseltebilir. Cips yemeyi seviyorsanız, her porsiyonda bulunan yüksek sodyum seviyeleri sayesinde hipertansiyon, yani yüksek tansiyon yaşama şansınız artar.
- En sevdiğiniz cips paketinin kanser riskinizi artırabileceğini asla tahmin etmemiş olabilirsiniz. Uzmanlara göre işlenmiş gıdalarda olduğu göründüğünü akrilamid denilen bir kimyasal kanserojen özelliklere sahip ve çeşitli kanserlere yol açabilir.
- Cips tüketmeyi seviyorsanız, kanserojen akrilamidler sayesinde kalp hastalığının olası yan etkileriyle yüzleşmeyi planlamalısınız.
- Cips atıştırmak söz konusu olduğunda yalnızca akrilamid değil, yağ içeriği de önemlidir. Bitkisel yağla hazırlanan cips kolesterol içermez ama doymuş yağ ve bazı ürünlerde trans yağ içerebilir. Ailenizde kalp hastalığı ya da felç öyküsü varsa cipsi çok seyrek tüketmeniz sizin için daha iyi olur.
OKUMA ÖNERİSİ: Akrilamid Oluşumu
Fırında Cips ile Kızarmış Cips Arasındaki Fark
Yağda kızartılan cipsler pişirme sırasında yoğun miktarda yağ çeker. Fırında pişirilen cipslerde yağ miktarı genellikle daha düşüktür ve bu da kaloriyi azaltır.
Ancak paketinde "fırında pişmiş" yazan her ürün sağlıklı demek değildir. Bu ürünlerin bir kısmında tuz ve aroma vericiler yine yüksektir. Etiketteki yağ, tuz ve kalori değerlerini karşılaştırarak seçim yapmanızı öneririm.
Cips Etiketinde Nelere Bakılmalı?
- Porsiyon miktarı: Kalori çoğu zaman tüm paket için değil, 25-30 gramlık porsiyon için yazılır. Bir paketin kaç porsiyon olduğuna mutlaka bakın.
- Tuz: 100 gramda 1,5 gramın üzerinde tuz olan ürünler tuzu yüksek kabul edilir.
- Doymuş yağ: Bu değeri düşük olan ürünleri seçin.
- İçindekiler listesi: Liste ne kadar kısa ve anlaşılırsa o kadar iyidir.
Evde Daha Sağlıklı Cips Nasıl Yapılır?
- Patatesi iyice yıkayın ve kabuğuyla birlikte ince dilimler halinde kesin.
- Dilimleri 20-30 dakika soğuk suda bekletin. Bu sayede nişastanın bir kısmı gider ve pişirme sırasında akrilamid oluşumu azalır.
- Dilimleri kuruladıktan sonra bir tatlı kaşığı zeytinyağıyla harmanlayın.
- Fırında 180-200 derecede, koyu kahverengi değil, altın sarısı olana kadar pişirin.
- Tuz yerine kekik, pul biber ya da toz sarımsak kullanın. Tuz yerine kullanılabilecek baharatlar yazımız size fikir verebilir.
- Patates dışında kabak, pancar ya da elma ile de deneyebilirsiniz.
Cips İsteğini Yönetmek İçin İpuçları
Canınız cips çektiğinde paketi bütün olarak önünüze almayın. Bir avuç kadarını küçük bir kaseye koyup paketi kaldırmak, farkında olmadan tamamını bitirmenizi önler.
Tuzlu ve çıtır bir şey istediğinizde leblebi, havada patlatılmış mısır ya da salatalık ve havuç çubukları gibi alternatifleri deneyebilirsiniz. Sağlıklı atıştırmalıklar yazımızda daha fazla öneri bulabilirsiniz. Cipsi ekran başında yemekten de kaçının, çünkü dikkatiniz başka yerdeyken ne kadar yediğinizi fark etmezsiniz. Cips yediğiniz günlerde öğünlerinizdeki tuzu azaltmak ve bol su içmek de iyi bir dengeleme yoludur.
Çocuklar İçin Cips Tüketimi
Çocuklar küçük vücutları nedeniyle tuza yetişkinlerden daha hassastır. Bir paket cips, bir çocuğun günlük tuz sınırının önemli bir kısmını tek başına karşılayabilir.
Cipsi çocuklara ödül olarak vermemenizi ve evde sürekli hazır bulundurmamanızı öneririm. Okul beslenme çantası için ev yapımı fırın patates, peynirli tam buğday sandviç ya da meyve gibi seçenekler çok daha uygundur.
Cips Besin Değerleri | |
|---|---|
| İçindekiler | Değerleri |
| Porsiyon Miktarı | 100 gr |
| Kalori | 365 kcal |
| Toplam Yağ | 17 gr. |
| Tuz | 0.6-1.5 gr. (markaya göre) |
| Potasyum | 677 mg |
| Karbonhidrat | 48 gr. |
| Protein | 4 gr. |