İshal; gevşek, sulu dışkı ve anormal bağırsak hareketleri yaşanmasıdır. Bir günde üç veya daha fazla gevşek dışkınız varsa ishaliniz olduğu anlamına gelir. Akut ishal, kısa süren ishaldir. Bu genel bir sorundur. Genellikle yaklaşık bir veya iki gün sürer, ancak daha uzun sürdüğü de görülebilir. Sonra kendi kendine kaybolur.
Birkaç günden uzun süren ishal, daha ciddi bir sorunun işareti olabilir. Kronik ishal en az dört hafta süren ishaldir. kronik bir hastalığın belirtisi olabilir. Kronik ishal belirtileri sürekli olabilir veya aralıklarla gelip gidebilir.
İshal Belirtileri Nelerdir?
İshalin ana belirtisi sulu, gevşek dışkıdır. Bu durum günde 3 veya daha fazla tekrar ettiğinde ishal olarak adlandırılır.
- Karında kramp ya da ağrı
- Acil dışkılama ihtiyacı hissedilmesi
- Bağırsak kontrolünü kaybetmek
- İshalin nedeni bir virüs veya bakteri ise, ateş, titreme ve kanlı dışkı da görülebilir.
İshal, vücudun susuz kalması anlamına gelen dehidrasyona neden olabilir. Bu durumda vücudunuzun iyi çalışması için gereken su miktarı azdır. İshal nedeniyle vücudun su kaybı artar. Susuzluk çocuklar, yaşlılar ve bağışıklık sistemi zayıflamış kişiler için ciddi olabilir. Önlemek için ishal yaşadığınızda bol bol su içmeniz gerekir.
Sık sık kabızlık problemi yaşıyor musunuz? KABIZLIK SORUNUNU ÇÖZDÜK
İshal Neden Oluşur?
- Temiz olmayan su ve gıdalardan alınan zararlı mikroorganizmalar, özellikle bakteriler
- Grip, norovirüs veya rotavirüs gibi virüsler: Rotavirüs, çocuklarda geçici ishalin en yaygın nedenidir.
- Bazı insanlarda yeni tip koronavirüs de ishale neden olabilir.
- Kirlenmiş yiyecek veya suda bulunan küçük organizmalar olan parazitler
- Antibiyotikler, bazı kanser ilaçları ve magnezyum içeren antiasitler gibi ilaçlar
- Gıda intoleransları: Bazı insanlar bazı besinleri sindirmekte güçlük çeker veya sindirirken hassasiyet yaşar.
- Örneğin süt şekeri olan laktoz bazı insanlarda şişkinlik, ağrı veya ishal yapabilir.
- Crohn hastalığı gibi mideyi, ince bağırsağı veya kolonu etkileyen hastalıklar
- İltihabi bağırsak sendromu gibi kolonun çalışmasıyla ilgili sorunlar
- Mide ameliyatından sonra bazı insanlarda ishal yaşanır. Bunun nedeni bazen ameliyatların yiyeceklerin sindirim sistemine daha hızlı geçmesine neden olmasıdır.
Kilo vermek istiyorsan, diyetisyenin yanı başında. ONLINE DİYET SİSTEMİMİZİ DENE!
İshal Nasıl Geçer?
Bol su içmeye özen göstermek en önemli ishal bakımıdır. Vücudunuzun kaybettiği su, mineral ve elektrolitleri geri alması gerekir. Böylece dehidrasyon gibi sorunlarla durumun ağırlaşmasını önlersiniz. Kaybedilen sıvı ve tuzu yerine koymanın en etkili yolu, eczanelerde satılan ağızdan sıvı tedavisi (ORS) tozlarıdır.
- Kramplar nedeniyle su içmekte zorlanıyorsanız çok soğuk olmayan suyu yudum yudum içebilirsiniz.
- Yağsız ve az tuzlu veya tuzsuz çorbalar belirtileri azaltmayı ve susuzluğu gidermeyi sağlar.
- Muz, yağsız ve tuzsuz pirinç lapası gibi besinler dışkının gevşemesini önleyebilir. Fakat günler boyunca sadece bunları tüketmek önerilmez.
- Haşlanmış patates ya da patates püresi kısa sürede ishali yavaşlatabilir. Fakat tuz, yağ ve baharat ekmemelisiniz. Bunlar ishali artırabilir.
- Yoğurt, derisiz haşlanmış beyaz et belirtileri hafifletebilir. Yoğurt, bağırsak hareketlerini düzenleyen probiyotikleri içerir. Bu sayede bağırsaklarınızı normal işleyişe döndürebilirsiniz.
- Elma püresi, kızarmış ekmek, yulaf ezmesi, fırında yağsız ve tuzsuz patates, tavuk çorbası ishali atlatmanıza yardımcı olur.
İshale İyi Gelen Yiyecekler Nelerdir?
- Patates: Haşlanmış ya da yağsız fırınlanmış patates kısa sürede belirtileri hafifletebilir. Potasyum içeriğinin yüksek olması fayda sağlar.
- Gaz yapmayan ve bağırsak hareketlerini hızlandırmayan meyveler
- Bazı insanlarda sıvı beslenme ishali durdurabilir. Bunlar yağsız ve baharatsız çorbalar gibidir. Meyve suları ve şekerli içecekler ishali artırabileceği için bu dönemde tercih edilmemelidir.
- Yoğurt bağırsaklarınızın normal seyrinde çalışmasını teşvik eder.
- Muz
- Pirinç
- Elma püresi
- Kızarmış ekmek
Lif oranı düşük ve nişastası yüksek olan hafif yiyecekleri birleştirerek daha katı dışkı bir dışkının olması teşvik edilir. Fakat yağ, baharat ve ağır yiyeceklerden uzak durmak gerekir. Buna işlenmiş gıdalar da dahildir. Fakat sadece bu besinlerle besleniyorsanız bunu 2 günden fazla yapmamanız önerilir.
Kilo vermek için şu ana kadar denemedim deme!
İshal Olan Kişilerin Uzak Durması Gerekenler Nelerdir?
- Alkol, kahve ve siyah çay
- Yapay tatlandırıcılar: Sakız, tatlandırıcı içeren alkolsüz içecekler ve şeker ikamelerinde bulunur.
- Baklagiller: Taze fasulye, kuru fasulye, nohut gibi tüm baklagiller
- Çilek, kuru erik ve mısır
- Yeşil yapraklı sebzeler, lahana, brokoli, karnabahar ve bezelye
- Biberlerin tümü
- Süt ve dondurma
- Tüm yağlı yiyecekler
İshal için Ne Zaman Doktora Başvurulmalıdır?
Çoğu durumda, bir doktora danışmadan ishali evde tedavi etmek mümkündür. Ancak yetişkinlerde ishal 2 günden uzun sürerse bir doktora görünmek gerekir. Ayrıca aşağıdaki belirtiler varsa vakit kaybetmeden doktora gitmek gerekir:
- Dışkıda kan veya irin olması
- Yüksek ateş
- Aşırı susama ve ağız, göz ve dudak kuruluğu gibi dehidratasyon belirtileri
- Kronik ishal: 4 haftadan uzun süren veya aralıklarla tekrar eden ishal
- Uyku sırasında ishal
- Kilo kaybı
- Şiddetli karın ağrısı ile birlikte ishal