Eliminasyon Diyeti

Eliminasyon Diyeti Nedir?

Eliminasyon diyeti, gastrointestinal rahatsızlıkların nedenlerini bulmak için altın değerinde kabul edilen ve uygulanması kolay olan bir diyettir. Eliminasyon diyeti süresince, geçici olarak alkol, kafein, şeker, gluten, süt, yumurta, mısır ve soya gibi yaygın alerjenlere veda etmek gerekir. Bazı insanlar bu diyeti bir adım daha ileri götürerek ve diyet listesine fıstık, narenciye, sığır eti, işlenmiş etler ve kabuklu deniz ürünleri eklemişlerdir. 

Bu alerjenlerden en az 21 gün (ideal olarak 28 gün) kaçındıktan sonra, hangilerinin size rahatsızlık verdiğini bulmak için bir seferde listedeki yiyeceği yavaşça beslenme planınıza eklersiniz.

En yaygın plan, belirli yiyecekleri veya malzemeleri diyetinizden çıkarmaktır çünkü alerjenin ne olduğunu belirlemenin en etkili yöntemi budur. Alerjiye neden olan yaygın gıdalar arasında süt, yumurta, fındık, buğday, kabuklu deniz ürünleri ve soya bulunur.

Kan ve cilt alerji testleri, alerjilerinizi tanımlamaya yardımcı olabilir. Ancak bu testlerden sonra bile teşhis net olmayabilir. Bazen doktorlar gıda hassasiyetini doğrulamak için bir eleminasyon diyetini önerir.

Vücudunuzun iyi tolere edemeyeceği bir yiyeceği başarılı bir şekilde belirledikten sonra, gelecekte rahatsız edici semptomları önlemek için beslenme alışkanlıklarınızdan çıkarabilirsiniz.

Diyeti uzun süreli yapmak sağlığınız açısından yararlı olmayacaktır. Bu diyet sayesinde önüne geçemediğiniz baş ağrılarınız, hazımsızlık, kaşıntı, kızarıklık gibi problemlerinizin kaynağı olabilecek besinleri öğrenme şansınız olacak ve ileride geçirebileceğiniz hastalıkların önüne geçmiş olacaksınız.

Eliminasyon Nedir ve Nasıl Yapılır?

Eliminasyon diyeti, kendinizi gıda duyarlılıkları açısından test etmenin bir yoludur. Süreç, duyarlılıklara neden olduğu bilinen gıdalardan tamamen kaçınmak için birkaç hafta almayı, ardından bir yiyeceğin, baş ağrısı, cilt sorunları veya diğer yan etkilere neden olup olmadığını belirlemek için bunları bir kerede bir kez beslenmenize dahil etmeyi içerir. Rahatsızlığa yol açan yiyeceği beslenmenizden çıkararak yeni ve rahatlamış bir yaşam standardı seviyesi keşfedebilirsiniz.

İlk adım şüphelendiğiniz yiyecek ya da yiyecekleri yemeyi bırakmaktır. Alışveriş sırasında gıda etiketlerini dikkatlice okumanız ve restoranlarda yiyeceklerin nasıl hazırlandığını sormanız gerekir. Bir yiyecek günlüğü tutmanız ve yediğiniz her şeyi yazmanız bu işlemi kolayca takip etmenizi sağlar.

Eliminasyon diyeti sırasında, kaçınılması gereken yiyecekle aynı besin öğelerinden oluşan diğer yiyecekleri yemediğinizden emin olun. Örneğin, süt ürünlerini geçici olarak ortadan kaldırmanız gerekiyorsa, kalsiyum ile güçlendirilmiş yiyecekleri de listenizden çıkarmanız gerekir. İnek sütü yerine soya sütü iyi bir kaynak olabilir, ancak planınızda buna yer olup olmadığına iyi karar verin. Bir diyetisyenden alacağınız yardım alışveriş listenizi oluşturmanıza yardımcı olabilir.

Ardından, şüpheli yiyecekleri birer birer yavaşça geri ekleyeceksiniz. Bu işlem hangi gıdaların sorun olduğunu tam olarak bilmenize yardımcı olur.

Yemek günlüğünüzde, her yiyeceği geri eklerken aldığınız belirtileri not edin.

Son olarak, sorunlu yiyecekleri birer birer tekrar yemeyi bırakacaksınız. Liste bu sefer daha küçük olmalıdır. Burada amaç, semptomların önüne iyi bir şekilde geçilip geçilmediğini görmektir.

Bir yiyeceğe duyarlı olabileceğiniz, ancak alerjiniz olmayabileceğini unutmayın. Yine de, eliminasyon diyeti hangi gıdalardan kaçındığınızı daha iyi bilmenize yardımcı olabilir.

Eliminasyon Diyetinde Yasak Olan Gıdalar

Eliminasyon diyeti, vücudunuzun iyi tolere edemeyeceğinden şüphelendiğiniz yiyecekleri beslenmenizden çıkarmayı içeren bir diyet türüdür. Vücutta reaksiyon gösteren belirtiler ararken, eleme yapılan yiyecekler daha sonra birer birer yeniden beslenmenize dahil edilerek rahatsızlık veren yiyeceğin bulunması sağlanır.

Sadece 5-6 hafta sürer ve hassas bağırsak, gıda intoleransı veya gıda alerjisi olanların hangi gıdaların semptomlarına katkıda bulunduğunu belirlemelerine yardımcı olmak için kullanılır. 

Bu şekilde, bir eliminasyon diyeti şişkinlik, gaz, ishal, kabızlık ve bulantı gibi semptomları hafifletebilir.

Vücudunuzun iyi tolere edemeyeceği bir yiyeceği başarılı bir şekilde belirledikten sonra, gelecekte rahatsız edici durumları önlemek için beslenme alışkanlığınızdan tamamen çıkarabilirsiniz.

Gıda alerjiniz olduğundan şüpheleniyorsanız, bir eliminasyon diyetine başlamadan önce doktorunuza danışın. Alerjinin belirtileri arasında döküntüler, kurdeşen, şişkinlik ve zor nefes alma bulunur.

Eliminasyon diyeti yaparken beslenme listenizden çıkarabileceğiniz yaygın olarak tüketilen yiyecekler:

-Tüm süt ürünleri,

-Gluten içeren ürünler,

– Kafeinli içecekler,

-Salisilatlar: baharatlar, kimyon, kişniş, sarımsak ve hardal gibi baharatlar, kahve, kuru üzüm, portakal,

-Tohumlar: genellikle susam, ayçiçeği ve gelincik,

-Fermente gıdalar, kurutulmuş ve kurutulmuş gıdalar, avokado, yaşlı peynirler, füme gıdalar, sirke, alkol,

-Sülfitler: kurutulmuş meyveler, konserve ve salamura gıdalar, şarap, elma şarabı, patates cipsi, çeşniler, bira, çay, pişmiş ürünler,

-Fruktoz: soda, bal, elma, elma şarabı, agav, yüksek fruktozlu mısır şurubu, karpuz, kiraz, armut,

-Fıstık ve fıstık ezmesi,

-Yumurta ve soya ürünleri,

Eliminasyon Diyetinde Serbest Olan Besinler

İnsanlar çeşitli nedenlerle bir eliminasyon diyetine başlayabilirler, bunun başlıca nedenlerinden biri gaz, şişkinlik veya mide ağrısı gibi sindirim sorunlarına neden olan gıda intoleranslarını ve hassasiyetlerini saptamaktır. Gıda intoleransı, vücudunuzun belirli bir yiyeceği (veya yiyecekleri) diğerlerinden farklı bir şekilde işlediği, bu da gastrointestinal rahatsızlığa veya diğer semptomlara neden olduğu içindir. Gıda intoleransları, çok tehlikeli olabilecek bir diğer alerji türlerinden farklıdır. Gerçek bir gıda alerjisinden şüpheleniyorsanız, bu konuda ilk önce doktorunuza danışmanızda fayda vardır.

Bir eliminasyon diyeti çok kısıtlayıcı olsa da, sağlıklı ve lezzetli yemekler yapmak için hala yeterli çeşitlilik vardır. İşte diyetinize dahil edebileceğiniz lezzetli yiyeceklerden bazıları şöyledir:

  • Meyveler: Turunçgiller hariç çoğu meyve.
  • Sebzeler: Gece sebzeleri hariç çoğu sebze.
  • Tahıllar: Normal buğday hariç pirinç ve karabuğday.
  • Et ve balık: Hindi, kuzu eti, yabani av hayvanları ve somon gibi soğuk su balıkları dahil.
  • Süt ikameleri: Hindistan cevizi sütü ve şekersiz pirinç sütü dahil.
  • Yağlar: Soğuk preslenmiş zeytinyağı, keten tohumu yağı ve hindistan cevizi yağı dahil.
  • İçecekler: Su ve bitki çayları.
  • Baharatlar, çeşniler ve diğerleri: Karabiber, taze otlar ve baharatlar (acı biber ve kırmızı biber hariç) ve elma sirkesi dahil.

Bu kısıtlayıcı aşamada motive olmak için, yeni tarifler üretmeyi ve yemeklerinize lezzet katmak için otlar ve baharatlar kullanabilirsiniz. Eliminasyon diyeti uygulamak düşünüldüğü kadar zor bir süreç değildir. Aksine hayat standardınızı yükseltmek için kolayca deneyebileceğiniz bir diyet türüdür.

Kimler Eliminasyon Diyetini Uygulamalıdır?

Gıda intoleransları ve duyarlılıkları oldukça yaygındır. Aslında, dünya çapında insanların % 20’sinin gıda intoleransından muzdarip olabileceği tahmin edilmektedir. Eliminasyon diyetleri, diyet yoluyla gıda intoleranslarını, hassasiyetlerini ve alerjileri tanımlamak için iyi bir standart kabul edilmektedir.

Rahatsız edici semptomlara neden olduğu bilinen bazı yiyecekleri çıkarır ve semptomları test edip daha sonra bu besinleri tekrar dahil ederek başarılı bir eliminasyon diyeti uygulamış olursunuz.

Alerji uzmanları ve diyetisyenler, insanların iyi tolere edilmeyen yiyecekleri öğrenmeleri ve kullanmayı bırakmalarına yardımcı olmak için yıllardır eliminasyon diyeti yöntemini kullanmaktadırlar.

Bir gıda alerjisi, bağışıklık sisteminin belirli bir gıda proteinine aşırı tepkisidir, ancak bir kişi alerji reaksiyon göstermese bile benzer etkiler oluşabilir. İyi tolere edilmeyen gıda proteini yutulduğunda, döküntüler, kurdeşen, şişme, nefes darlığı ve çeşitli sindirim ağrıları gibi semptomlara neden olabilecek bir dizi reaksiyonu tetikleyebilir.

Alerji ve duyarlılıkların belirlenmesi ve giderilmesi genel sağlık için hayati öneme sahiptir. Sürekli, tanımlanamayan bir hassasiyetle mücadele ettiğinizde, vücudunuza sürekli olarak çeşitli şekillerde zarar verebilecek kalıcı hasarlar bırakabilir.  Aşağıdaki listede saydığımız problemleri olan insanlar, ilk önce uzman bir doktora görünerek ve eliminasyon diyetini deneyerek bünyelerine zararlı gıdaları bulabilirler.

  • Kronik yorgunluk
  • Artrit
  • Astım
  • Besin eksiklikleri
  • Depresyon ve anksiyete dahil olmak üzere duygudurum bozuklukları
  • Egzama, kurdeşen ve akne gibi cilt alevlenmeleri
  • Otoimmün bozukluklar
  • Ateroskleroz (arterlerin sertleşmesi, kalp hastalığının öncüsü)
  • Parkinson ve bunama dahil bilişsel gerileme ve nörodejeneratif hastalıklar
  • DEHB gibi öğrenme güçlükleri
  • Uyku ve ya uykusuzluk sorunu
  • Adrenal yorgunluk
  • Artrit gibi kas ve eklem ağrısı
  • Kilo alımı ve obezite
  • Migren baş ağrıları
  • Böbrek ve safra kesesi sorunları

Eliminasyon Diyetinin Aşamaları

Eliminasyon diyeti, hangi gıdaların rahatsız edici, ağrılı veya bilinmeyen reaksiyonlara neden olduğunu tam olarak belirlemek amacıyla kısa süreli düzenlenen bir yeme-içme planıdır. Eliminasyon diyeti, belirli yiyecekleri nispeten kısa bir süre beslenmenizden çıkarmayı içerir. Daha sonra, hangi gıdalara karşı hassas olduğunuzu belirlemenize yardımcı olmak için vücudunuzun reaksiyonlarını ve semptomlarını izlerken bu yiyecekleri tek tek beslenmenize eklersiniz. Kısacası bir eliminasyon diyeti yaparak, kişisel gıda duyarlılıklarınızı belirlemenize yardımcı olmak için bilimsel stratejiyi vücudunuzun bilgeliğiyle birleştiriyorsunuz.

Eliminasyon diyetini etkili bir şekilde yapmak için izlenecek adımlar şunlardır:

1- Üç hafta boyunca tüm yaygın alerjen / hassas yiyecekleri yemeyi bırakın. Bilinmeyen alerjilerimizi veya hassasiyetlerimizi anlamaya başlayacağınız için yiyecekleri ortadan kaldırmak, bir eliminasyon diyetinde önemli bir adımdır.

2- Bu süre zarfında, bu yiyeceklerin eser miktarlarından bile kaçındığınızdan emin olmak için gıda etiketlerini dikkatlice okuyun. Nasıl hissettiğinizi kaydetmek için bu üç hafta boyunca bir gıda günlüğü tutmak isteyebilirsiniz. Daha sonra yiyecekleri tekrar kullanmaya başladığınızda bu kullanışlı olacaktır.

3- Üç hafta sonra, bir seferde bir gıda grubunu tekrar beslenmenize ekleyin. Yaklaşık 1-2 hafta boyunca yapabiliyorsanız şüpheli yiyecekleri günlük olarak yiyin ve belirtilerinizi kaydedin. Eliminasyon aşaması ile elenen gıdaları tekrar yeme aşaması arasında semptomlarda herhangi bir değişikliğe dikkat edin.

4- Şüpheli gıdalardan birini yemeye başladıktan sonra semptomlar geri gelirse, bu yiyeceğin bir kez daha ortadan kaldırarak bir tetikleyici olduğunu doğrulayabilirsiniz. Amaç, yiyecek çıkarıldığında semptomların bir kez daha temizlenip temizlenmediğini görmektir. Sürecin biraz deneme yanılma olduğunu görebilirsiniz, ancak sonunda belirtilerinizi iyice iyileştirebilecek yiyecekleri saptamak 4-6 uzun olmamalıdır.

Diğer zayıflama yöntemlerini incelemek için tıklayınız.

WhatsApp
Hizmetlerimiz Hakkında Bilgi Alın!
Merhabalar, Ben Diyetisyen Tuğba Yaprak, size nasıl yardımcı olabilirim?
Powered by