Şekerin vücudumuza zararlarını merak ediyorsanız doğru yerdesiniz. Burada sözünü ettiğimiz şey şeker hastalığı (diyabet) değil, sofra şekerinin ve gıdalara eklenen şekerlerin fazla tüketilmesidir. Bu yazıda fazla şekerin vücudumuzu nasıl etkilediğini bulacaksınız.
Beslenmemiz fazla miktarda şeker içerdiğinde kalp-damar hastalıkları, aşırı kilo ve obezite (özellikle çocuklarda), yüksek tansiyon, tip 2 diyabet ve diş çürüğü riski artar. Fazla şeker, kilo alımı yoluyla dolaylı olarak bazı kanser türlerinin riskini de artırabilir.
Bununla birlikte, bu unsurun kötüye kullanılmasının ne kadar zararlı olabileceğinin daha net anlaşılması için bilinmesi gereken birkaç tane daha vardır. İşte şekerin vücudumuza zararları
- Hafıza bulanıklığı
- Alzheimer riski
- Anksiyete, depresyon ve diğer zihinsel sorunlar
- Açlığı tatmin etmekte zorluk
- Cilt problemleri
İnsülin ve İştah Üzerine Etkisi
İnsülin, pankreas tarafından salgılanan ve vücudun glikozu enerji için kullanmasını sağlayan bir hormondur. Bir kişi çok fazla şeker yerse, şekerin vücudumuza zararları olarak pankreas daha fazla çalışır. Önemli ölçüde insülin üretir, iştah düzenlemesini değiştirerek diyabet için tehlikeli bir risk faktörüdür. Bu nedenle şekerler sadece kendi alımları nedeniyle değil aynı zamanda sizi yemeye devam etmeye teşvik ettikleri için de olumsuz etkilere sahiptir.
Diyabet, Obezite ve Kalp Hastalıkları Riskini Artırır
Fazla şeker, özellikle şekerli içeceklerle alındığında, kilo alımına ve tip 2 diyabet riskinin artmasına yol açar. Ayrıca kandaki trigliserit düzeyini yükselterek kalp hastalıkları riskini artırabilir. Kalp hastalarının ve obezite ile mücadele eden kişilerin şeker tüketimi konusunda çok dikkatli olması gerekir. Diyabetiniz varsa, kan şekeri seviyenizi hedef aralığında tutmanız çok önemlidir.
Cilt Sorunlarına Sebep Olur
Kandaki şekerler proteinlere bağlandığında, glikasyon olarak bilinen bileşiklerle sonuçlanan bir işlemi gerçekleştirirler. Glikasyon ayrıca kolajenin kalitesini de değiştirir. Şekerin vücudumuza zararları daha fazla yüz çizgisine ek olarak, bu daha kuru, daha mat bir görünüme katkıda bulunur.
Ayrıca şekerler iltihaplanmayı teşvik eder ve bu, özellikle bu sorunlara yatkın kişilerde akne gibi dermatolojik rahatsızlık riskini artırır.
Kanser Riskiyle İlişkisi
Şekerin doğrudan kansere neden olduğuna dair bir kanıt yoktur. Ancak fazla şeker tüketimi kilo alımına ve tip 2 diyabete zemin hazırlayan insülin direncine yol açabilir. Obezite ve tip 2 diyabet ise pankreas, meme, kolon ve rahim kanseri gibi bazı kanser türlerinin riskini artırır. Yani şeker, kanser riskini dolaylı yoldan etkileyebilir.
Depresyon Riskini Artırıyor
Dengesiz beslenmenin ve şekerin vücudumuza zararları yalnızca fiziksel veya fizyolojik olduğuna sıklıkla inanılır. Ancak beyin etkilendiğinde daha önceki noktalarda da açıklandığı gibi zihinsel sağlıkla ilgili sorunlar da ortaya çıkabilir.
Duygudurum bozukluğu olan insanlar, meyve ve sebzelerde düşük, yağ ve şekerde yüksek kaliteli diyetlere sahip olma eğilimindedir. Tatlı yiyecekler veya şekerli içeceklerin en yüksek üçte birlik diliminde yer alan kişilerde, yıllar sonra, zihinsel bir bozukluktan muzdarip olma olasılığı yüksektir.
Hafızayı Zayıflatıyor
Çeşitli araştırmalar, aşırı şeker tüketimi ile hafıza sorunları arasında bir ilişki bulmuştur. Uzun süreli yüksek fruktozlu bir diyetin beynin bilgiyi öğrenme ve hatırlama yeteneğini değiştirdiği bilinmektedir.
Spesifik olarak, şeker tüketimi tarafından tercih edilen iki tür bağırsak bakterisinin varlığı, hipokampusta değişikliklere neden olur. Şekerin vücudumuza zararları oldukça fazladır ve bunlardan sadece bir tanesi hafıza ile ilgili yaşanan sorunlardır.
Bağışıklık Sisteminin Zayıflamasına Neden Oluyor
- Bağışıklık sistemi, yediğimiz yiyeceklerden, stresten veya soluduğumuz havadan olsun, endojen ve eksojen uyaranlara sürekli olarak yanıt verir, vücudumuz her zaman homeostazı korumanın yollarını arar.
- Meyve ve sebzelerden zengin bir beslenmenin bağışıklık sisteminin işleyişini desteklediği bilinir. Bu yüzden tatlı ihtiyacınızı şekerli ürünler yerine bütün meyvelerle karşılamanız daha doğru olur; meyve suları ise şeker oranı yüksek olduğu için sınırlı tüketilmelidir.
- İşlenmiş gıdalardan ve eklenmiş şekerden zengin bir beslenmenin vücutta iltihabı artırabileceği ve bağışıklık sistemini olumsuz etkileyebileceği düşünülmektedir.